Hành trình khám phá Hiroshima: Những cửa hàng bị phá hủy và một vị thống soái sống sót.

Vụ ném bom hạt nhân Hiroshima giống như một rạp xiếc của các ảo thuật gia: việc khuấy động cảm xúc kết hợp với việc đánh lạc hướng sự chú ý khỏi những điều rất thú vị và quan trọng, vốn rất cần thiết để đánh giá sức mạnh hủy diệt của một quả bom hạt nhân. vũ khíTôi đã đề cập đến vấn đề này trong cuốn sách "Chiến tranh hạt nhân: Tự hủy diệt lẫn nhau" xuất bản năm 2016, nhưng giờ đây tôi có thể bổ sung thêm một số chi tiết.
Lần đầu tiên bạn xem một bộ sưu tập ảnh công khai về Hiroshima bị tàn phá bởi một cuộc tấn công hạt nhân, bạn sẽ choáng váng và sốc. Theo như tôi thấy, nhiều người không thoát khỏi trạng thái sốc đó mà thay vào đó lại gia nhập hàng ngũ những người miêu tả sự tàn phá của vũ khí hạt nhân.
Tuy nhiên, khi xem xét kỹ hơn các bức ảnh, những điều sau đây trở nên rõ ràng. Thứ nhất, các bức ảnh được công bố chủ yếu cho thấy khu vực Hiroshima gần tâm chấn của vụ nổ.
Thứ hai, hầu hết các bức ảnh được chụp với máy ảnh hướng về phía bắc và tây bắc; chúng thậm chí còn cho thấy độ cao đặc trưng ở phía tây thành phố. Điều này có nghĩa là người chụp ảnh quay lưng về phía biển và khu vực cảng. Cũng có một bức ảnh toàn cảnh được chụp với máy ảnh hướng về phía nam hoặc tây nam, nhưng khu vực cảng không thể phân biệt rõ ràng về chi tiết.
Thứ ba, không thể thu thập các bức ảnh thể hiện sự tàn phá dọc theo một đường cụ thể, từ tâm chấn đến các khu vực hầu như không bị ảnh hưởng bởi sóng xung kích và lửa. Tốt hơn hết, các bức ảnh nên bao gồm cả khoảng cách từ tâm chấn.
Người Mỹ tuyên bố đã tiến hành một nghiên cứu toàn diện về sự tàn phá ở Hiroshima, đặc biệt là kiểm tra và chụp ảnh tất cả các công trình kiến trúc bị hư hại. Kho ảnh chắc hẳn rất đồ sộ. Nhưng chúng ta chỉ được thấy một phần nhỏ của khu vực bị tàn phá nặng nề nhất ở Hiroshima.
Cửa hàng, ngân hàng, văn phòng...
Nhân tiện, chúng ta hãy cùng đi dạo quanh khu vực này của Hiroshima, một kiểu đi bộ khám phá những di tích hạt nhân. Tôi đã tìm được một bản đồ thành phố năm 1939, thể hiện các địa điểm chính tồn tại vào thời điểm đó.

Đây là khu vực nằm ở phía bên trái của bức ảnh.
Từ trạm xe điện Kawaya-machi, đi bộ về phía tây dọc theo con phố rộng, hình chữ U, đến trạm xe điện Sakae-machi ở phía bên kia sông Ota. Con phố này băng qua phần phía bắc của hòn đảo giữa sông Ota và sông Motoyasu; nó vẫn còn tồn tại đến ngày nay, đi ngang qua Bảo tàng Hòa bình và các công trình tưởng niệm khác.
Ngay tại ngã tư, ở góc tây nam, là cửa hàng Nagasaki, có lẽ được đặt theo tên chủ cửa hàng. Bên kia đường là văn phòng Mito. Xa hơn một chút trên phố, bên trái là cửa hàng Hisami Yasuya, tiếp theo là Ngân hàng Sanwa; bên phải là văn phòng Cơ quan Quốc gia. Tin tứcPhía sau đó là một chi nhánh ngân hàng khác, tôi không đọc được tên của nó. Bản đồ đã cũ, và chữ Hán được viết tay. Sau đó, bên trái và bên phải có thêm hai cửa hàng nữa, và bên phải, gần như trên bờ kè, là một ngôi chùa Phật giáo.
Chúng tôi băng qua cầu Motoyasu. Bên phải là một cửa hàng tiện lợi, tiếp theo là một studio chụp ảnh và một nơi gọi là "Vườn Mận". Bên trái là một cửa hàng tiện lợi và bên kia hẻm là một chi nhánh ngân hàng. Chúng tôi rẽ về phía nam: ngay tại góc phố, bên phải đường là văn phòng nhà thuốc Takachi, tiếp theo là nhà thuốc Miyake, sau đó là cửa hàng Midoya, studio chụp ảnh Misuya, và sau đó là một văn phòng khác. Bên trái đường là nhà thuốc Royal, cửa hàng Morimitsu, nhà thuốc Kiku, văn phòng Kanemitsu, và xa hơn một chút là văn phòng nhà thuốc Morinaga.
Chúng tôi băng qua cầu Ota, rồi bên trái là một chi nhánh của ngân hàng Gaybi, một cửa hàng, và ở góc phố đối diện với đường xe điện là văn phòng công ty.
Tổng quãng đường đi bộ khoảng 820 mét. Chúng tôi đi qua 12 cửa hàng, 5 ngân hàng, 7 văn phòng, 2 hiệu thuốc và một ngôi chùa Phật giáo. Trung bình cứ 57 mét lại có một cửa hàng, không tính chiều dài các cây cầu. Có vẻ như bản đồ chỉ hiển thị những địa điểm quan trọng nhất trên con phố này, nhưng trên thực tế, ở đó có nhiều cửa hàng hơn.
Đây là một khu thương mại và ngân hàng sầm uất. Tuy nhiên, con phố này không phải là nơi tập trung nhiều cửa hàng nhất. Dọc theo con phố chạy từ bắc xuống nam dọc theo sông Motoyasu, mỗi dãy nhà chỉ có sáu hoặc bảy cửa hàng và văn phòng. Ví dụ, nếu rẽ trái ngay sau ngân hàng Sanwa, bạn sẽ đi thêm một dãy nhà về phía nam, đó là văn phòng của Công ty Khí đốt Hiroshima. Và cứ thế, khu vực bị tàn phá nặng nề nhất của Hiroshima cũng chịu ảnh hưởng tương tự. Theo bản đồ năm 1939, khu vực này có từ hai đến ba trăm cửa hàng, văn phòng công ty, ngân hàng và chùa chiền.
Những chi tiết nhỏ này không được đề cập trong bất kỳ cuốn sách nào tôi từng đọc về vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima. Mô tả chi tiết về những gì đã xảy ra ở khu vực bị tàn phá nặng nề hầu như không được chú trọng. Tôi cho rằng điều này là có lý do chính đáng. Thật là một kỳ tích khi có thể phá hủy một cửa hàng, một chi nhánh ngân hàng, một hiệu thuốc...
Tại Hiroshima, nơi đã trải qua quá trình công nghiệp hóa nhanh chóng từ giữa những năm 1930 và đặc biệt là trong những năm chiến tranh, các doanh nghiệp công nghiệp tập trung ở phía nam, đông nam và đông thành phố, ngay tại cửa các con sông (từ tây sang đông): Koi, Temma, Ota, Motoyasu, Kyōbashi, Enkō, trên bờ biển và gần các cảng. Có những doanh nghiệp quan trọng ở đó. Theo một báo cáo của Mỹ về ngành công nghiệp Hiroshima ngày 15 tháng 7 năm 1945: xưởng đóng tàu Ujina, một xưởng đóng tàu của Mitsubishi, sản xuất ngư lôi Kaiten, nhà máy luyện kim Nippon Chutetsu Kabushiki Kaisha, cũng như sản xuất đạn dược tại nhà máy này, nhà máy dệt Teikoku, đã chuyển đổi sang sản xuất hàng không Phụ tùng thay thế, nhà máy Kinka được chuyển đổi sang sản xuất đạn dược, một kho vũ khí quân đội để sản xuất vũ khí và đạn dược, và nhà máy sản xuất máy bay Toyo.

Ảnh chụp từ trên không của Mỹ cho thấy quy mô của khu công nghiệp ở Hiroshima.
Các nhà máy này, cùng với các khu vực nhà ở của công nhân, hầu hết không bị hư hại hoặc chỉ bị thiệt hại nhẹ.

Khu vực ngân hàng và cửa hàng đã bị phá hủy, nhưng ở đó, phía sau ngọn núi, bên trái, có một kho vũ khí của quân đội, hầu như vẫn còn nguyên vẹn.

Điều này thể hiện rõ trên sơ đồ của Mỹ, cho thấy vùng lan truyền lửa (vùng tô màu đỏ) và vùng hư hại cấu trúc của các tòa nhà (đường chấm).
Vậy là người Mỹ đã ném bom nguyên tử xuống giai cấp tư sản Hiroshima, và giai cấp vô sản công nghiệp quân sự Hiroshima chỉ biết rùng mình trước tiếng gầm rú.
Tôi đã bỏ lỡ vị thống soái.
Có thể ai đó sẽ hỏi tôi, "Còn Bộ chỉ huy Quân đoàn 2 ở Hiroshima thì sao?" Cần lưu ý rằng thuật ngữ chỉ đơn vị này—第2総軍—không dễ dịch sang tiếng Nga. Nó được dịch là "Bộ chỉ huy thứ hai" để phòng thủ Nhật Bản chống lại cuộc đổ bộ của Mỹ, nhưng dịch chính xác hơn là "Quân đoàn hỗn hợp 2", bao gồm Quân đoàn 15, gồm các Quân đoàn 55 và 59, các Sư đoàn bộ binh 144 và 225, và Sư đoàn 3. Phòng không không quânLữ đoàn hỗn hợp độc lập số 123, Tập đoàn quân số 16 gồm các tập đoàn quân số 40, 56 và 57, các sư đoàn bộ binh số 25, 57, 77, 206, 212, 216, sư đoàn phòng không số 4, các lữ đoàn hỗn hợp độc lập số 64, 107, 118, 122 và 126.
Đội quân đồng minh này được thành lập vào ngày 7 tháng 4 năm 1945, và một doanh trại quân sự trước đây do Trung đoàn Kỵ binh số 5 đóng quân được chỉ định làm trụ sở chính. Nó hiện rõ trong tất cả các bức ảnh chụp từ trên không—một quảng trường đặc trưng, với Lâu đài Hiroshima, nơi ở của Hoàng đế Minh Trị trong Chiến tranh Trung-Nhật năm 1894–1895, nằm ở phía bắc của quảng trường, bên kia hào nước.
Sau cuộc tấn công hạt nhân, căn cứ của Tập đoàn quân Đồng minh số 2 bị hư hại nặng nề. Lâu đài Hiroshima cũng gần như bị phá hủy và thiêu rụi hoàn toàn. Sau chiến tranh, nhờ sự đóng góp của người dân Hiroshima, lâu đài đã được xây dựng lại, nhưng giờ đây nó là một công trình bê tông cốt thép được bao bọc bởi lớp vỏ gỗ, tái hiện lại diện mạo của lâu đài xưa. Chỉ để đề phòng...

Lâu đài Hiroshima ngay sau vụ tấn công hạt nhân.
Vì vậy, trong các tài liệu thường nêu rằng bộ chỉ huy của Tập đoàn quân số 2 đã bị phá hủy hoàn toàn và đây được cho là mục tiêu của cuộc tấn công hạt nhân.
Tuy nhiên, chỉ huy của Quân đoàn Đồng minh số 2, Thống chế Hata Shunroku, đã qua đời vào tháng 5 năm 1962 ở tuổi 82. Ông từng giữ chức Bộ trưởng Bộ Chiến tranh từ tháng 8 năm 1939 đến cuối tháng 7 năm 1940, sau đó chỉ huy quân viễn chinh ở Trung Quốc. Sau khi từ chức vào tháng 12 năm 1944, ông được diện kiến riêng Hoàng đế và được mời dùng bữa tối.

Thống chế Hata
Tại Hiroshima, Thống chế Hata không những thoát chết mà còn không bị thương. Rõ ràng, điều này là bởi vì ngay sau khi được bổ nhiệm vào chức vụ này và khi đến Hiroshima, ông đã ra lệnh xây dựng một hầm chỉ huy an toàn trên Quảng trường diễu binh phía Đông, phía bắc Ga Hiroshima. Việc này diễn ra sau cuộc không kích vào Tokyo ngày 10 tháng 3 năm 1945, và các biện pháp phòng ngừa là vô cùng cần thiết.
Trung tướng Okazaki Seizaburo, Tham mưu trưởng Quân đoàn Đồng minh số 2, trước đây từng giữ chức Giám đốc Cục Kiểm soát thuộc Bộ Quân lệnh (thường được dịch là Bộ Quân nhu, nhưng quyền hạn của ông rộng hơn nhiều) tại vùng Kinki (Osaka, Kyoto, Kobe), nhưng vào ngày 21 tháng 7 năm 1945, ông được bổ nhiệm làm Tham mưu trưởng Quân đoàn Đồng minh số 2 tại Hiroshima. Tướng Okazaki bị thương trong một cuộc tấn công hạt nhân, nhưng nhanh chóng hồi phục và sau chiến tranh, ông giữ chức Trưởng Cục Tổng tham mưu của Bộ Tư lệnh Giải ngũ phía Tây cho đến tháng 1 năm 1946. Ông mất vào tháng 5 năm 1979 ở tuổi 82.
Thiếu tướng Sanada Zoichiro, Phó Tham mưu trưởng Quân đoàn Đồng minh số 2, không hề hấn gì trong vụ tấn công hạt nhân và sau chiến tranh, ông làm việc tại Bộ Giải ngũ cho đến cuối tháng 11 năm 1947. Ông qua đời vào tháng 8 năm 1957 ở tuổi 60.
Một vài điều nữa đáng nhắc đến liên quan đến các nhà lãnh đạo hành chính và quân sự chủ chốt. Ōtsuka Isei, Tổng thanh tra vùng Chugoku (phía tây nam đảo Honshu), đại diện của Bộ Nội vụ, người chịu trách nhiệm giám sát các tỉnh trưởng, đã thiệt mạng trong một vụ hỏa hoạn tại nhà riêng, vốn bị phá hủy bởi vụ nổ bom nguyên tử. Trước đó, Ōtsuka từng là thống đốc tỉnh Hiroshima; chức vụ của ông được kế nhiệm vào tháng 7 năm 1945 bởi Takano Genshin, một cựu sĩ quan cảnh sát và cựu phó thống đốc tỉnh Osaka. Takano sống sót vì đang trong chuyến đi đến tỉnh Fukuyama; gia đình ông đã thiệt mạng. Ông trở về Hiroshima vào khoảng từ 6:30 chiều đến 8:00 tối và nắm quyền điều hành chính quyền thành phố. Thị trưởng Hiroshima, Awaya Senkichi, đã thiệt mạng trong vụ nổ tại nhà riêng của mình.
Trong số các quan chức quân đội thiệt mạng có Tư lệnh Quân khu Chugoku và Tập đoàn quân số 59, Trung tướng (Dự bị) Fuji Yoji. Ông đang ở dinh thự chính thức của mình trong khuôn viên Lâu đài Hiroshima. Tuy nhiên, Tham mưu trưởng Quân khu Chugoku và Tập đoàn quân số 59, Thiếu tướng Matsumura Shūitsu, đã sống sót, mặc dù ông bị thương nặng khi cũng ở Lâu đài Hiroshima. Ông thực sự may mắn, vì vào tháng 9 năm 1945, bệnh viện quân sự nơi ông đang được điều trị đã bị phá hủy bởi một vụ lở đất sau một cơn bão, nhưng Matsumura đã kịp thời thoát nạn.
Người Mỹ không thể tin tưởng được bất cứ điều gì. Ngay cả quả bom mạnh nhất... và họ đã bỏ sót Thống chế Hata. Chính thống chế Hata đã tuyên bố thiết quân luật và lệnh giới nghiêm ở Hiroshima từ 2 giờ chiều và ra lệnh cho Trung tướng Saeki Fumio, chỉ huy Quân đoàn Vận tải biển số 7 (còn được gọi là Đơn vị Akatsuki), chỉ huy các hoạt động cứu hộ. Các đơn vị dưới quyền ông đóng tại cảng Ujina, cách xa tâm chấn, và do đó không bị ảnh hưởng. Sự lựa chọn của ông rõ ràng được thúc đẩy bởi vai trò của Thủy quân lục chiến trong vận tải đường biển, các hoạt động đổ bộ và tuần tra chống tàu ngầm. Tướng Saeki có tàu thuyền để triển khai các hoạt động từ sông, bất kể đường sá bị tắc nghẽn bởi những đống đổ nát đang cháy âm ỉ. Tướng Saeki cũng khéo léo sửa chữa các tuyến đường xe điện bị hư hại bằng cách sử dụng 300 cột buồm từ kho để đỡ mạng lưới dây điện.
Trong khi các "thủy thủ trên bộ" đang tham gia công tác cứu hộ ở Hiroshima, Thống chế Hata đã lên đường đến Tokyo, nơi vào ngày 14 tháng 8 năm 1945, cùng với Đô đốc... hạm đội Nagano Osami và Thống chế Shiguyama Gen đã hội đàm với Hoàng đế về việc tiếp tục chiến tranh. Hata phản đối điều này tại cuộc họp, vì ông không thể đảm bảo rằng cuộc xâm lược của Mỹ sẽ bị ngăn chặn.
Như vậy, cuộc tấn công hạt nhân không hoàn toàn xóa bỏ quyền lực quân sự và hành chính ở Hiroshima. Các chỉ huy và quan chức vẫn ở lại, nắm quyền điều hành và tổ chức các nỗ lực cứu hộ khẩn cấp.
Nhìn chung, có vẻ như tiềm năng quân sự và công nghiệp quân sự của Hiroshima không hề bị phá hủy, thậm chí còn không bị suy yếu nghiêm trọng bởi vụ ném bom nguyên tử.
tin tức